Вверх

Сказки

Бивк1ун бур, къабивк1ун бур, къабивк1унгу ци банссия, ца ажари ва ца ккурккимай бивк1ун бур. Вай хъинсса дустал бивк1ун бур. Цал вайннул дянив багьну бур бяс нaxlycca ва т1ааьнсса дукра на дайссар т1ий. Ккурккимайлул куну бур:

— Ажарий, гьунтти ахттайнсса дукан жуннин бухьхьу, дукра т1ааьнсса дурив ххал дан!

— Буч1анна, — куну бур ажарттул.

Гьунттихавай ахттайнссаннун ккурккимайлул накь дурну дур. Мий нaxlycca ва аьгъусса хьуншиврул цурдагу к1унк1урдувун дурххун тамансса х1ал бувну бур.

Шархьсса накьгу тийннай дирхьуну, ккурккимай х1адур шавривун, ссаламращал ажари ялун бувххун бур.

Ккурккимайлул рурт1уну бушкъаправун накь, дирхьуну дур ажарттул хьхьич1. Накьлил т1ааьншиврул к1унт1 къабивтун ажарттул х1арч1уну дур циняр накь. Яла ц1увххуну бур:

— Ваксса нaxlycca, аьгъусса накь цукун, ци дирчуну давгъар? — куну.

— Ч1алай бакъарив на илт1а хьуну? Накь аьгъу хьуншиврул, т1ааьнсса дик1аншиврул, к1унк1урдувун нарагу дурхссияв, — куну бур ккурккимайлул. Яла ажарттулгу цич1анма хъамалу оьвкуну бур.

Гьунттихавай к1юрххила бивзун булувкьуну бур ажари дукра дуллай. Хъун неххайн лавгун щин ларсун дур, ханнал х1ав лавгун т1ама дурну дур, ч1аххураща хъун к1унк1ургу лавсун, ц1арай бивхьуну бур. Цал лавсун ажарттул ца кучча ппиринжрал бивчуну бур к1унк1урдувун, яла нувщул ца дарбаг, ц1ил щаллусса ц1урккучи дач1ра дурну дур, чимусул ца къюмай руртун дур, лаччул ац1ра бак1 ххит дурну дур, ца къар лич1и-лич1исса урттул дирчуну дур.

Щаран бивк1ун бур хъарт1а т1ий к1унк1ур. Яла дукра хъиннура т1ааьн данна т1ий, цуппагу бувххун бур к1унк1урдувун. Щаращисса щинаву ажари балдуну лавгун бур. Дурк1ун дур ккурккимай хъамалу. Ажари бакъари т1ар. Вев т1ун дирк1ун дур, оьвт1ун дирк1ун дур. Ч1у-ч1ит1 бакъари т1ар. Ахирданигу ажари аьркиншиврин ч1аххурайн лавгхьунссархха куну, к1унк1урдуч1ан гъан хьусса, бурувгун бур, гиву ажари баллу-к1ут1у хьуну, къувгу чурххая лич1ий хьуну.

Ккурккимайлул муних маоьгу бувну, дягъулун вич1ивгу кьуркьуну, ц1ияллал зунк1уллуй аьгу аьт1ий щядирк1ун дур.

Ялтту левххун нанисса хъат1ул ц1увххуну бур:

— Якьамашиву цира, хьумур цири? — куну.

— Ххирасса дус ажари бивк1уну т1ий, дягъулун вич1ивгу кьуркьуну, аьт1ий дура.

— Гьарай, къахъинахха. Нагу дягъулун хъаттир-ду ц1арц1инна, — куну, цила хъаттирду ц1арц1уну дур. Му левххун щябивк1ун бур мурхьирай. Мурхьирал ц1увххуну бур:

— Хьумур цири? Хъаттирду циван ц1арц1ав?

— Ажарттухсса дягъулун ккурккимайлул вич1ив кьуркьунни, нагу хъаттирду ц1арц1ав.

Мурхьиралгу, — нагу ч1ап1ив кьат1 банна, куну — ч1ап1ив кьат1 бувну бур.

Ч1ап1ив букан кьяца бувк1ун бур. Мурхь бач1ва хьуну лявкъукун кьяцлул ц1увххуну бур:

— Хьумур цири, ливкмур цири? — куну.

— Ажарттухсса дягъулун ккурккимайлул вич1ив кьуркьуну дур, хъат1у хъаттирду ц1авц1ун бур, нагу ч1авч1ан к1ут1у хьура.

— Туну нагу хъиртту гъагъанна, — куну, гъавгъун бур. Яла зилув щин х1ач1ан лавгун бур. Зиндлил кьяцлухь ц1увххуну бур:

— Хъиртту гъавгъсса циванни, ялун бивмур цир?

— Ажарттух дягъулун ккурккимайлул вич1ив кьуркьуну дур, хъат1у хъаттирду ц1авц1ун бур, мурхь ч1авч1ан к1ут1у хьуну бур, нагу хъиртту гъагъав, — куну бур.

— Туну нагу щин кьакьан данна, — куну, щинал ц1ап1ала нан къабивтун бур.

Щинав бувк1сса ханнахъал душурварал зиндлихь ц1увххуну бур:

— Цивхьур, ци ишри, щинан ци бав? — куну.

— Ажарттухсса дягъулул ккурккимайлул вич1ив кьуркьуну дур, хъат1ул хъаттирду ц1арц1ун дур, мурхь ч1авч1ан к1ут1у хьуну бур, кьяцлул хъиртту гъавгъун бур, нагу щин кьакьан дав.

— Туну жугу варакъив гъагъанну, — куну, щях бишлай гъавгъун бур.

Ханнал бикатурал душварахь ц1увххуну бур:

— Хьумур цири, варакъив чуври, циван аьт1ий буру ? — куну.

— Ажарттухсса дягъулун ккурккимайлул вич1ив кьуркьуну дур, хъат1ул хъаттирду ц1арц1ун дур, мурхьирал ч1ап1ив кьат1 бувну бур, кьяцлул хъиртту гъавгъун бур, зиндлил щин кьакьан дурну дур. Жугу варакъив гъагъарду.

— Туну жугу дарайртту ххядукканну, — куну, ххядурккун дур.

Дарайртту ххядурксса бавну оьвкуну бур ханнал цала хъаннийн, ц1увххуну бур:

— Хьумур цири, зуйн ливкмур цири? — куну.

— Ажарттухсса дягьулун ккурккимайлул вич1ив кьуркьуну дур, хъат1ул хъаттирду ц1арц1ун дур, мурхьирал ч1ап1ив кьат1 бувну бур, кьяцлул хъиртту гъавгъун бур, зиндлил щин кьакьан дурну дур, душварал варакъив гъавгъун бур, жугу дарайртту ххядуккарду, — куну бур.

— Туну нагу ч1ири ц1авц1инна, — куну, ханналгу ч1ири ц1авц1ун бур.

Мудрость дня

Где нет ...

12.11.2019 • Мудрые мысли

Где нет хороших стариков, там нет хорошей молодёжи.Народная мудрость ... Читать далее

Мы ♥ Ислам